حيرت انگيز هضم وجذب در عروق وارد ، وآن را به سر انگشت انسان مى رساند ، وبراي تأمين غرض از خلقت آن ، پيوند وارتباطي بين ناخن وگوشت بر قرار مى كند ، كه جدا كردن آن دو از هم طاقت فرساست ، وپس از تحصيل غرض باز آن دو را از هم جدا مى كند ، كه ناخن به آسانى چيده شود ؟ ! عجب آن است كه در همان غذايى كه مادة ء ناخن با آن صلابت براي پويايى تهيه شده ، مادة ء شفافى هم در كمال لطافت براي بينايى آماده شده ، كه بعد از طي مراحل هضم وجذب به چشم برسد . اگر در تقسيم رزق معلوم اين دو ، كار بر عكس مى شد ، وناخن از درون چشم مى روييد وآن مادة ء شفاف به سر انگشت مى رسيد ، چه اختلالى در نظام حيات بشر پيش مى آمد ؟ ! اينها نمونه اى از ساده ترين آثار علم وحكمت است كه محتاج به دقت نظر نيست ( وفي أنفسكم أفلا تبصرون ) - ( 1 ) تا چه رسد به عميق ترين اسرارى كه محتاج به تخصص در تشريح ووظايف الأعضاء وموشكافى ها به وسيلهء ذره بين ها وأفكار است ( أو لم يتفكروا في أنفسهم ) . ( 2 ) آرى ، اين موجودى كه حكمت پوست آن بعد از آن همه كاوشهاى علمي هنوز مستور است ، بايد ديد كه در باطن ومغز أو چه غوغايى است ، از شهوتي كه براي جلب ملايمات وغضبى كه براي حفظ آنها ودفع ناملايمات به أو عنايت شده ، تا عقلي كه براي تعديل اين دو از جهت عملي وهدايت حواس از جهت نظري به أو افاضه شده است ( وإن تعدوا نعمة الله لا تحصوهآ ) . ( 3 ) چنين كتاب حكمتى با چه قلم علم وقدرتى بر قطره ء آبى نوشته شده است ؟ ! ( فلينظر الانسن مم خلق - خلق من ماء دافق ) ( 4 ) ، ( يخلقكم في بطون أمهاتكم خلقا من بعد خلق في ظلمت ثلث ) . ( 5 )

--> 1 . سوره ء ذاريات ، آيهء 21 ( ودر خودتان آيا نمى بينيد ) 2 . سوره ء روم ، آيهء 8 ( آيا تفكر نكردند در خودشان ) 3 . سوره نحل ، آيهء 18 ( واگر بشماريد نعمتهاى خدا را نشود به حساب در آوريد آنها را ) 4 . سوره ء طارق ، آيهء 5 ، 6 ( پس بايد نظر كند انسان از چه آفريده شده ، آفريده شد از آبى جهنده ) 5 . سوره ء زمر ، آيهء 6 ( مىآفريند شما را در شكمهاى مادرانتان آفرينشى بعد از آفرينش در تاريكيهاى سه گانه )